Co to znaczy "in vitro"? - Parens
Wiedza

Co to znaczy „in vitro”?

Metoda zapłodnienia pozaustrojowego to najbardziej zaawansowany sposób leczenia niepłodności. Dla wielu par jest to jedyna szansa na uzyskanie ciąży. Warto dowiedzieć się, czy to znaczy „in vitro” i na czym dokładnie polega ta metoda leczenia.

Co to znaczy „in vitro”? 

Termin naukowy in vitro, oznaczający „w szkle”, stosuje się w odniesieniu do eksperymentów, badań czy procedur, które są przeprowadzane poza organizmem żywym, najczęściej w sztucznej przestrzeni laboratoryjnej. Przykłady obejmują hodowlę komórkową czy różnego typu doświadczenia przeprowadzane poza organizmem. Należy mieć świadomość, że termin ten stosowany jest nie tylko w kontekście leczenia niepłodności, ale jest to popularny termin medyczny. 

Przeciwieństwem są badania in vivo, które polegają na przeprowadzaniu obserwacji czy eksperymentów bezpośrednio na organizmach – nie tylko ludzkich, ale też zwierzęcych czy roślinnych. 

Jeśli chodzi o sam skrót „IVF”, jest to skrócony zapis anglojęzycznego terminu „in vitro fertilization” czyli zapłodnienia in vitro. Do samego zapłodnienia dochodzi bowiem pozaustrojowo, czyli poza organizmem kobiety – stąd taka nazwa tej metody leczenia niepłodności. 

Metoda in vitro – na czym polega? 

Metoda in vitro to bez wątpienia najbardziej zaawansowany, a zarazem najskuteczniejszy sposób leczenia niepłodności. Procedura ta składa się z kilku kluczowych etapów. Zanim jednak para zostanie zakwalifikowana do leczenia metodą in vitro, musi odbyć niezbędne konsultacje medyczne, a także wykonać potrzebne badania. Jeśli lekarz prowadzący zadecyduje, że jest to najlepsza metoda na uzyskanie ciąży u danej pary, zaczyna ona przygotowania do kolejnych etapów. 

Stymulacja owulacji

Jednym z najważniejszych etapów procedury in vitro jest stymulacja owulacji u kobiety. Celem tego etapu jest sprawienie, aby w jajnikach dojrzało kilka lub kilkanaście komórek jajowych. W trakcie stymulacji kobieta przyjmuje odpowiednie leki, najczęściej w formie zastrzyków podskórnych. Co kilka dni odbywają się badania poziomu hormonów i badanie USG. Pozwalają one na monitorowanie, czy pęcherzyki wzrastają w sposób prawidłowy i czy ich liczba jest satysfakcjonująca. 

Pobranie komórek jajowych

Kiedy komórki są już dojrzałe, następuje kolejny ważny etap – punkcja. Jest to trwający kilkanaście minut zabieg, który wykonywany jest w znieczuleniu ogólnym. Lekarz pobiera płyn pęcherzykowy z pęcherzyków jajnikowych. Następnie są one przekazywane do laboratorium, gdzie sprawdzany jest stopień dojrzałości komórek jajowych i to, czy nadają się do zapłodnienia. 

W tym samym czasie partner kobiety oddaje nasienie. Poddawane jest ono odpowiedniemu przygotowaniu. Wyselekcjonowane są plemniki, które wykorzystywane są do zapłodnienia pobranych komórek jajowych. 

Hodowla zarodków

Po zapłodnieniu komórek jajowych nasieniem partnera następuje niezwykle ekscytujący moment, jakim jest hodowla zarodków. Co istotne, u kobiet przed 35. rokiem życia na ogół zapładnia się 6 komórek jajowych. Z kolei kobiet po 35 roku życia na ogół zapładnia się wszystkie komórki. To właśnie ten etap, który następuje „na szkle” – to w laboratorium mają miejsce pierwsze podziały komórkowe i tworzy się nowe życie. 

W zależności od decyzji lekarza, zarodki mogą być hodowane do trzeciej lub do piątej doby. W niektórych przypadkach hodowla przedłużana jest do szóstej lub siódmej doby, jeżeli zarodek rozwija się nieco wolniej, ale nadal ma szanse na osiągnięcie stadium blastocysty. 

Transfer zarodka do macicy

Jeśli chodzi o transfer zarodka, może on być wykonany na kilka dni po punkcji. Jest to tzw. transfer świeży. To, czy jego wykonanie będzie możliwe, uzależnione jest od przebiegu stymulacji owulacji oraz od kondycji kobiety po punkcji. 

Inna możliwość to zamrożenie uzyskanych zarodków. Pozwala ona na wykonanie transferu w późniejszym terminie. Decyzję o tym, czy wykonany zostanie transfer świeży czy mrożony, także podejmuje lekarz. 

Sam transfer zarodka trwa około 10-15 minut. Zabieg wykonywany jest bez znieczulenia. Po tym czasie następuje kolejny ważny etap, jakim jest oczekiwanie na możliwość wykonania testu ciążowego. 

In vitro – szanse na zajście w ciążę są bardzo duże

Wiele par, zmagających się z trudnościami z zajściem w ciążę, zastanawia się nad skutecznością in vitro. Przede wszystkim warto dowiedzieć się, co to znaczy „in vitro” i na czym dokładnie polega ta metoda leczenia. 

Czynników, które mogą mieć wpływ na jej skuteczność, jest mnóstwo – od wieku kobiety, poprzez parametry nasienia i reakcję organizmu na stymulację, tryb życia każdego z partnerów, czy wykonywany zawód. Najważniejsza informacja jest jednak taka, że skuteczność pierwszego transferu sięga nawet 40 proc. – a to naprawdę bardzo dużo!

Konsultacja merytoryczna treści artykułu:
Author photo

mgr Aneta Macur

Starszy embriolog kliniczny ESHRE, Koordynator ds. rozwoju w laboratoriach embriologicznych Grupy Medycznej Parens
Więcej artykułów

Dowiedz się więcej czytając nasze artykuły

na czym polega fizjoterapia uroginekologiczna

Fizjoterapia uroginekologiczna jako niedoceniany element wsparcia płodności i walki z bólem w endometriozie

14/10/2026
Fizjoterapia uroginekologiczna – czym się zajmuje? Pacjentki, którym zaleca się konsultację z zakresu fizjoterapii uroginekologicznej, często pytają, czym właściwie zajmuje się ta dziedzina? W praktyce obejmuje ona pracę nad wszystkim, co znajduje się w miednicy. Specjalista skupia się m.in. na mięśniach dna miednicy (potocznie zwanych mięśniami Kegla), ale też powięziach, więzadłach oraz nerwach, które sterują […]
asertywność w niepłodności

Jak rozmawiać o niepłodności z najbliższym otoczeniem i skutecznie wyznaczać asertywne granice

14/10/2026
Asertywność w niepłodności – Twoja tarcza ochronna Wiele osób ma trudność z byciem asertywnym, ponieważ kojarzy im się to z brakiem uprzejmości. W rzeczywistości asertywność nie jest niegrzeczna – szczególnie w tak delikatnych tematach jak zdrowie i płodność. W kontekście niepłodności asertywność to przede wszystkim sposób dbania o własne emocje. To prawo do powiedzenia „nie […]
pierwsza wizyta w centrum niepłodności

Niezbędnik przygotowań do pierwszej wizyty w placówce leczenia niepłodności, który pomoże parze opanować chaos informacyjny

13/10/2026
Leczenie niepłodności – od czego się zaczyna? Wielu pacjentów zastanawia się, od czego zacząć leczenie niepłodności. Odpowiedź jest wbrew pozorom prosta – od szczerej rozmowy i wspólnej decyzji o szukaniu pomocy u specjalistów. Kiedy warto to rozważyć? Jeśli para regularnie współżyje bez zabezpieczenia przez rok (lub przez sześć miesięcy, gdy kobieta ma ukończone 35 lat), […]
jakość nasienia a temperatura

Męska płodność podgrzana do czerwoności, czyli jak codzienne nawyki termiczne wpływają na parametry nasienia

12/10/2026
Jakość nasienia a temperatura – dlaczego chłód jest niezbędny dla spermatogenezy? Natura umieściła jądra poza jamą brzuszną nie bez powodu – do prawidłowego funkcjonowania potrzebują one niższej temperatury niż reszta ciała. Gdy dochodzi do ich przegrzania, produkcja zdrowych plemników zaczyna się pogarszać. Dlaczego tak się dzieje? Wynika to ze specyfiki spermatogenezy, czyli procesu powstawania plemników. […]
brak snu a zaburzenia hormonalne

Wpływ rytmu dobowego i higieny snu na równowagę hormonalną oraz szanse na naturalne poczęcie

11/10/2026
Rytm dobowy a hormony – wewnętrzny zegar Ludzki organizm działa według precyzyjnego mechanizmu, jakim jest rytm dobowy. Reguluje go światło i ciemność, a jego centrum znajduje się w podwzgórzu – to stamtąd płyną sygnały sterujące wydzielaniem hormonów kluczowych dla cyklu miesiączkowego i owulacji. Z biologicznego punktu widzenia związek między rytmem dobowym a gospodarką hormonalną jest […]
Zarządzaj plikami cookies