Ruchliwość plemników – dlaczego jest tak ważna? Co na nią wpływa?

Ruchliwość plemników jest jednym z kluczowych parametrów, które ocenia się podczas analizy nasienia. Ma ona bezpośredni wpływ na zdolność plemników do dotarcia do komórki jajowej, a tym samym na płodność mężczyzny. Jeśli planujesz badania nasienia lub nie wiesz, jak zinterpretować jego wyniki, koniecznie zapoznaj się z naszym artykułem.

Ruchliwość plemników ma kluczowe znaczenie podczas starań o dziecko

Ruchliwość plemników odnosi się do ich zdolności do aktywnego poruszania się, co jest niezbędne, aby mogły pokonać dystans od szyjki macicy do jajowodów, gdzie dochodzi do zapłodnienia. Plemniki powinny poruszać się w sposób progresywny, czyli kierunkowo, aby efektywnie przemieszczać się w stronę komórki jajowej. To właśnie takie plemniki mają szanse na to, aby zapłodnić komórkę jajową. 

Niedostateczna ruchliwość plemników, określana jako asthenozoospermia, może prowadzić do problemów z płodnością, ponieważ plemniki nie są w stanie dotrzeć do miejsca zapłodnienia. Według WHO, o asthenozoospermiia możemy mówić w sytuacji, gdy mniej niż 32 proc. plemników wykazuje ruch postępowy. Niestety, jest to częsta przyczyna niepłodności męskiej. Niestety, dotyczy one dużej części mężczyzn bezskutecznie starających się o potomstwo. 

Badanie nasienia pozwoli ocenić, jaka jest ruchliwość plemników

Ruchliwość plemników ocenia się podczas analizy nasienia. Na ogół już na samym początku diagnostyki niepłodności lekarz zleca mężczyznom takie badania. Pozwala to na wstępne ustalenie, czy przyczyną problemów z zapłodnieniem leży po stronie mężczyzny.

Badanie nasienia obejmuje ocenę szeregu parametrów nasienia, w tym objętości nasienia, liczby plemników, ich morfologii oraz ruchliwości. Analizę przeprowadza się w laboratorium za pomocą mikroskopu oraz specjalistycznego oprogramowania, które pozwala na dokładne określenie różnych typów ruchliwości plemników. 

Bardzo istotne jest to, że podczas analizy nasienia ruchliwość plemników dzieli się na kilka kategorii. Kiedy otrzymasz wyniki badania, z pewnością będziesz zastanawiał się nad tym, co dokładnie oznaczają konkretne parametry. 

• Ruchliwość progresywna (postępowa, PR) oznacza, że plemniki poruszają się do przodu w linii prostej, co jest najbardziej pożądane. 
• Ruchliwość nieprogresywna (niepostępowa, NP) z kolei odnosi się do plemników, które poruszają się, ale nie osiągają znacznych dystansów, na przykład kręcą się w miejscu. Nietrudno domyślić się, że takie plemniki mają niewielkie szanse na zapłodnienie. 
• Plemniki nieruchome (IM) to te, które w ogóle się nie poruszają. 

Prawidłowa ruchliwość plemników o ruchu postępowym a + b powinna wynosić co najmniej 32 proc. Jeśli chodzi o ruchliwość ogólną, wartość referencyjna to minimum 42 proc.

Zdrowy styl życia może pozytywnie wpłynąć na parametry nasienia

Dobra wiadomość jest taka, że prowadzenie higienicznego stylu życia może pozytywnie wpłynąć na parametry nasienia – nie tylko na ich ruchliwość. Zdrowa dieta, regularna aktywność fizyczna czy odpowiednia ilość snu, a także unikanie stresu – czynniki te mogą znacząco oddziaływać na jakość nasienia. Oczywiście palenie tytoniu, nadmierne spożycie alkoholu czy niektórych leków mogą negatywnie wpływać na ruchliwość plemników. 

Mężczyźni, którzy chcą poprawić parametry nasienia, mogą również skorzystać z suplementacji. Kwestię tę należy jednak omówić z lekarzem prowadzącym, ponieważ suplementy stanowią jedynie uzupełnienie dla zdrowej diety i odpowiedniego trybu życia, co z kolei jest podstawowym postępowaniem w przypadku obniżonych parametrów nasienia. 

Jedno jest pewne – ruchliwość plemników ma kluczowy wpływ na męską płodność, dlatego warto zdecydować się na prowadzenie zdrowego stylu życia przynajmniej na kilka miesięcy przed rozpoczęciem starań. Dzięki temu szanse na uzyskanie ciąży przez parę będą o wiele większe.