Ile żyją plemniki? - Parens
Wiedza

Ile żyją plemniki?

Prawidłowe wyznaczenie dni płodnych ma kluczowe znaczenie w przypadku par, które starają się o dziecko. Choć para taka powinna współżyć ze sobą przynajmniej dwa lub trzy razy w tygodniu przez cały cykl, największe szanse na zajście w ciążę są w okresie okołoowulacyjnym. Oczywiście znaczenie ma tutaj jakość nasienia, dlatego warto dowiedzieć się, ile żyją plemniki. Czy w przypadku współżycia na kilka dni przed owulacją plemniki mogą przeżyć i zapłodnić komórkę jajową?

Żywotność plemników ma kluczowe znaczenie podczas starań o dziecko

Żywotność plemników jest jednym z kluczowych aspektów, wpływających na męską płodność. Z reguły już na samym początku diagnostyki niepłodności lekarz zleca badanie nasienia, które pozwala na ustalenie podstawowych parametrów, między innymi ruchliwości plemników. Należy pamiętać, że w połowie przypadkówu przyczyna problemów z zajściem w ciążę leży po stronie mężczyzny. Co więcej, kłopoty z żywotnością plemników występują stosunkowo często. 

Nie bez powodu kwestia tego, ile żyją plemniki, ma duże znaczenie dla par starających się o dziecko. Choć pary powinny współżyć kilka razy w tygodniu, nie zawsze jest to możliwe. W takiej sytuacji powstaje pytanie o to, ile dokładnie żyją plemniki. 

Ile żyją plemniki?

Kluczowe znaczenie dla żywotności plemników ma środowisko, w którym mają przeżyć. W warunkach naturalnych, czyli wewnątrz ciała kobiety, plemniki mogą przetrwać nawet do pięciu dni. Środowisko pochwy, macicy i jajowodów jest sprzyjające dla plemników. Zapewnia ono między innymi odpowiednie pH, co umożliwia plemnikom nie tylko przeżycie, ale też aktywne przemieszczanie się w kierunku komórki jajowej. 

Optymalne warunki, takie jak płodny śluz szyjkowy, który pojawia się w okolicach owulacji, znacząco zwiększają szanse plemników na przeżycie i dotarcie do komórki jajowej. Płodny śluz szyjkowy jest bardziej lepki i elastyczny, co sprzyja ruchowi plemników. To bardzo ważne – największe szanse na przeżycie plemniki mają właśnie w okresie okołoowulacyjnym. 

A co z żywotnością plemników poza ciałem kobiety? W innych warunkach, na przykład na skórze czy tkaninach, plemniki giną niemal natychmiast po wyschnięciu płynu nasiennego. Nieco inaczej wygląda to w sytuacji, gdy do wytrysku nasienia dojdzie w ciepłej wodzie. W wilgotnych warunkach, na przykład w wannie, plemniki mogą przetrwać nieco dłużej. Oczywiście nie są one zdolne do zapłodnienia. 

Żywotność plemników w laboratorium podczas procedury in vitro

Wiele par zastanawia się nad tym, ile żyją plemniki w sytuacji, gdy mężczyzna oddaje nasienie w klinice – na przykład w ramach badania czy podczas przygotowania do zapłodnienia pozaustrojowego. W kontrolowanych warunkach laboratoryjnych plemniki mogą być przechowywane przez nieco dłuższy czas. Oczywiście zaraz po oddaniu nasienia mężczyzna przekazuje pojemnik do laboratorium, po czym zostaje ono poddane konkretnym procedurom. Nie ma więc ryzyka, że plemniki „umrą” i nie będą mogły zostać zbadane czy wykorzystane do zapłodnienia komórki jajowej. 

Przy odpowiednich metodach przechowywania, takich jak zamrażanie w ciekłym azocie, plemniki mogą być przechowywane przez wiele lat, zachowując zdolność do zapłodnienia po rozmrożeniu. Jest to istotne na przykład w przypadku pacjentów onkologicznych, którzy chcą zabezpieczyć swoją płodność na przyszłość. 

Czynniki wpływające na żywotność plemników

Na żywotność plemników wpływa wiele czynników, w tym ogólna jakość nasienia, stan zdrowia mężczyzny, dieta, styl życia, ekspozycja na substancje toksyczne oraz temperatura. Wysoka temperatura może negatywnie wpływać na ruchliwość i żywotność plemników, dlatego mężczyznom starającym się o dziecko zaleca się unikanie sauny czy korzystanie z przewiewnej bielizny. Dodatkowo substancje takie jak nikotyna, alkohol czy niektóre leki również mogą obniżać jakość nasienia. 

W sytuacji, gdy wyniki badania nasienia nie będą odpowiednie, warto przedyskutować tę kwestię z lekarzem. Bardzo często wprowadzenie zmian w stylu życia może sprawić, że już po kilku miesiącach wyniki badań będą o wiele lepsze.

Konsultacja merytoryczna treści artykułu:
Author photo

mgr Aneta Macur

Starszy embriolog kliniczny ESHRE, Koordynator ds. rozwoju w laboratoriach embriologicznych Grupy Medycznej Parens
Więcej artykułów

Dowiedz się więcej czytając nasze artykuły

badanie drożności jajowodów jak się przygotować

Bez stresu i bólu. Badanie drożności jajowodów – jak się przygotować, co zabrać i o czym pamiętać?  

20/04/2026
Czym jest badanie drożności jajowodów? Jajowody przypominają cienkie “rureczki”, które łączą jajniki z macicą. Ich drożność i prawidłowe funkcjonowanie jest kluczowe dla zajścia w ciążę. To właśnie w jajowodzie komórka jajowa najczęściej spotyka się z plemnikiem, co w efekcie kończy się zapłodnieniem. Następnie poprzez jajowód zarodek przemieszcza się do macicy, aby ostatecznie się w niej […]
co to jest laparoskopia

Co to jest laparoskopia ginekologiczna? Przebieg, wskazania i rekonwalescencja  

15/04/2026
Co to jest laparoskopia ginekologiczna? Odpowiadamy czym jest Laparoskopia ginekologiczna to nowoczesna, małoinwazyjna technika diagnostyczna. Dzięki niej lekarze mogą „zajrzeć” do wnętrza jamy brzusznej i miednicy, a nawet wykonać pewne zabiegi, bez konieczności robienia dużego cięcia chirurgicznego. W ginekologii laparoskopia to niezwykle cenne narzędzie. Dzięki niej można bardzo dokładnie ocenić narządy rodne kobiety, np. macicę, […]
kiedy badać progesteron

Kiedy badać progesteron? Wskazówki, normy i znaczenie hormonu w diagnostyce

10/04/2026
Progesteron – za co odpowiada i dlaczego nazywamy go „hormonem ciąży”? Progesteron powstaje w drugiej połowie cyklu w ciałku żółtym, a po zapłodnieniu jego produkcję przejmuje łożysko. W kontekście kobiecej płodności jego rola jest fundamentalna – nazywany jest nawet hormonem ciąży. Za co konkretnie odpowiada progesteron? Ma wpływ na kilka kluczowych obszarów: Transformacja endometrium – […]
Męska niepłodność a geny: badanie CFTR

Męska niepłodność a geny: badanie CFTR – co to jest i jaki ma związek z jakością nasienia?

26/03/2026
Badanie CFTR – co to jest i dlaczego jest tak bardzo ważne? Aby zrozumieć cel badania CFTR, trzeba najpierw przyjrzeć się temu, co właściwie się nim sprawdza. Zacznijmy więc od genu CFTR (Cystic Fibrosis Transmembrane Conductance Regulator). Odpowiada on za produkcję białka, którego zadaniem jest regulacja transportu jonów w naszych komórkach. Mutacje tego genu najczęściej […]
Zarządzaj plikami cookies